Bệnh viêm mũi dị ứng
Bệnh viêm mũi dị ứng là gì?

Viêm mũi dị ứng là hiện tượng mũi bị viêm, sưng tấy do dị ứng với các tác nhân trong và ngoài cơ thể như bụi, khói, lông, tơ, thời tiết, nhiệt độ, độ ẩm, áp suất không khí....

Bệnh tuy không đe doạ tính mạng, nhưng viêm mũi dị ứng lại gây những khó chịu đáng kể cho người bệnh trong thời gian kéo dài. Bệnh này làm ảnh hưởng tới hiệu suất tại nơi làm việc cũng như tại trường học, cản trở các họat động thể thao, giải trí. Đa số những người bị viêm mũi dị ứng là dưới 45 tuổi, nhiều nhất ở độ tuổi 21-30. Theo những thông báo về dịch tế học tỉ lệ mắc các bệnh dị ứng đường hô hấp chiếm từ 10-15% dân số Thế giới. Việt Nam viêm mũi dị ứng chiếm khoảng 32 % trong các bệnh lý về tai mũi họng.

Các nhà khoa học vẫn chưa giải thích được tại sao một số người lại quá nhạy cảm với các tác nhân như: phấn hoa, bụi nhà, thời tiết… trong khi những yếu tố này lại vô hại với người khác. Khi người bệnh tiếp xúc với chất kích thích  (còn gọi là chất gây dị ứng), hệ thống miễn dịch sẽ hiểu  nhầm  đấy là những kẻ lạ xâm nhập vào trong cơ thể họ,  cơ thể sẽ giải phóng ra histamine, gây viêm và tiết dịch ở niêm mạc hốc mũi, khoang họng, kết mạc mắt..Các biểu hiện xảy ra chủ yếu ở mũi, mắt, họng  gây ra những triệu chứng điển hình của bệnh Viêm mũi dị ứng. 


Nguyên nhân gây viêm mũi dị ứng


Chất gây dị ứng có thể là:

-          Bụi nhà, lông súc vật, phấn hoa, thời tiết thay đổi, ô nhiễm môi trường,…
-          Thực phẩm: trứng, sữa, các loại hải sản (tôm, cua, sứa….),
-          Các loại thuốc: kháng sinh các loại.

Ngoài ra cũng còn do cơ địa dị ứng, do yếu tố di truyền mà sự quá mẫn của từng cơ thể cũng có vai trò cơ bản, cùng một dị nguyên có xảy ra hiện tượng dị ứng hay không và phản ứng mạnh hay nhẹ.

Triệu chứng điển hình
Các biểu hiện của viêm mũi dị ứng

1. Hắt hơi

 Triệu chứng điển hình của viêm mũi dị ứng. Những cơn hắt hơi mang tính đột ngột, nhiều lần, hắt hơi liên tục, kéo dài nhiều phút và thường xuyên tái phát trong đợt dị ứng
2. Ngứa mũi

Cơn ngứa mũi thường xuất hiện sớm, nhất là ở trẻ em. Đôi khi, người bệnh ngứa cả mũi, mắt, họng hoặc cả ngoài da vùng cổ, da ống tai ngoài.

3. Chảy nước mũi

 Chảy nước mũi thường đi kèm với hắt hơi hoặc sau hắt hơi. Người bệnh bị chảy cả 2 bên, nước màu trong suốt, không có mùi.

4. Tắc ngạt mũi

Do chảy nhiều nước mũi và sự phù nề của niêm mạc làm cho ngạt mũi, có khi ngạt hoàn toàn cả hai bên mũi. Người bệnh phải thở bằng miệng và ở trẻ em có thể bị cảm giác ngạt thở.  Trường hợp nặng có thể mất mùi hoàn toàn.

5. Đau

Ngoài cảm giác đầy trong mũi, ngạt cứng trong mũi, vì thiếu thở nên người bệnh có cảm giác nhức đầu, mệt mỏi, uể oải, giảm khả năng lao động chân tay, trí não. Một số trường hợp của đau ở vùng mũi, vùng xoang mặt và kèm theo cả rối loạn vận mạch vùng mặt.

6. Chảy nước mắt, ngứa mắt, phù nề thâm quầng mí mắt

Trong cơn dị ứng mũi thường kèm theo dị ứng vùng mắt, vùng họng.

7. Đau đầu, đau họng, rồi loạn giấc ngủ

Có thể gặp


Triệu chứng điển hình của viêm mũi dị ứng

Phân biệt viêm mũi dị ứng và cảm lạnh
Cảm lạnh cũng có các triệu chứng trên. Điểm khác nhau là gì?

Các phản ứng dị ứng bao gồm các triệu chứng tương tự như các bệnh cảm lạnh thông thường và nhiều người không nhận thức được rằng họ đang bị viêm mũi dị ứng.

  Viêm mũi dị ứng Cảm lạnh
Tác nhân gây bệnh Chất gây dị ứng Virus
Có khả năng truyền nhiễm không? Không
Triệu chứng Chảy nước mũi với lỏng, mầu trong suốt; thường xuyên và liên tục hắt hơi (10-20 lần); nghẹt mũi; thở khò khè; mũi họng và ngứa; ngứa mắt và chảy nước mắt Chảy nước mũi với dịch vàng dày; hắt hơi không thường xuyên; sốt nhẹ;  người mệt mỏi
Bắt đầu xảy ra khi nào? Xảy ra gần như ngay lập tức khi tiếp xúc với dị nguyên. Xảy ra bất ngờ Tiến triển chậm, các triệu chứng thường xuất hiện sau 2-3 ngày sau khi tiếp xúc với nguồn lây nhiễm.
Thời gian của các triệu chứng Các triệu chứng sẽ liên tục xảy ra nếu luôn tiếp xúc với dị nguyên. Vài ngày đến 1 tuần
Thuốc điều trị Thuốc kháng Histamin, corticorid Thuốc kháng Histamin để làm giảm triệu chứng

Video phân biệt viêm mũi dị ứng và cảm lạnh.

Bác sĩ chẩn đoán bệnh như thế nào?

Khai thác tiền sử dị ứng
Đây là phương pháp rất quan trọng dễ tiến hành và là phương pháp đầu tiên trong chẩn đoán dị ứng giúp định hướng đến một loại hoặc một nhóm dị nguyên là nguyên nhân gây bệnh. Mục đích của khai thác tiền sử dị ứng nhằm xác định: yếu tố dị nguyên gây bệnh, yếu tố di truyền, tiền sử bản thân.

Khám lâm sàng
Các triệu chứng cơ năng: hắt hơi thành tràng kéo dài, chảy nước mũi trong, ngạt mũi xảy ra khi nào (điều kiện xuất hiện rải rác hay liên tục).

Triệu chứng thực thể:
Tình trạng niêm mạc: mầu sắc nhợt, phù nề.
Tình trạng cuốn mũi: có thể là thoái hóa, quá phát. Khả năng co hồi khi đặt thuốc co mạch, dịch mũi lúc đầu trong sau đục dần.
Có thể có polyp hay cuốn mũi giữa thoái hóa như dạng polyp.

 Xét nghiệm
Xét nghiệm tế bào dịch mũi tìm bạch cầu Eosinophil (Eo).
Kết qủa được coi là dương tính khi tỉ lệ bạch cầu Eo >1%.



Bạch cầu Eosinophil

Xét nghiệm phát hiện kháng thể dị ứng IgE: với dị nguyên bụi nhà trong huyết thanh bệnh nhân bằng phản ứng phân hủy Mastocyte theo phương pháp Ishimova-LM.

Định lượng trực tiếp kháng thể IgE: toàn phần huyết thanh bằng kỹ thuật miễn dịch đánh dấu ELISA (Enzyme Linked Immuno Sorbent Assay).

Nồng độ IgE toàn phần tính theo đơn vị UI hoặc ng/ml (1UI = 2,4ng/ml IgE)
Âm tính(-) < 10 UI
Nghi ngờ (±): 10-100 UI
Dương tính(+)  > 100 UI
Bạch cầu Eo máu ngoại vi:
Đếm công thức bạch cầu máu ngoại vi.
Kết quả được coi là tăng khi tỉ lệ Bạch cầu Eo >3,5 %.

Các test da: là phương pháp phát hiện sự mẫn cảm của cơ thể bằng cách đa dị nguyên qua da và sau đó đánh giá kích thước và đặc điểm của sần phù và phản ứng viêm tại chỗ. Dị nguyên cho kết quả dương tính trong test da có thể coi là nguyên nhân gây bệnh khi kết hợp với khai thác tiền sử dị ứng có kết quả phù hợp. Nếu không có kết qủa phù hợp này và kết quả test da còn nghi ngờ thì phải tiến hành test kích thích.
Test kích thích: là khả năng chẩn đoán sinh học các phản ứng dị ứng cơ sở của nó là tái tạo lại phản ứng này bằng cách đưa dị nguyên nghi ngờ vào cơ thể nhằm tạo lại bệnh cảnh lâm sàng như thật nếu phản ứng dương tính xảy ra.

Phân loại bệnh viêm mũi dị ứng
Viêm mũi theo mùa

Thường gặp ở người trẻ, trẻ em lớn, hiếm gặp ở người già, có yếu tố gia đình, di truyền rõ.
Dị nguyên thường là phấn hoa với điển hình là viêm mũi dị ứng mùa xuân với dị nguyên hoa cỏ.


 
Dị ứng với phấn hoa


Viêm mũi quanh năm

Các cơn tái phát thường xuyên, quanh năm, cũng thường có yếu tố gia đình
Dị nguyên rất đa dạng: thường gặp bụi nhà, nấm mốc…nhiều khi không xác định được.



Dị ứng với bụi bẩn


Viêm mũi nghề nghiệp

Khi xảy ra với dị nguyên đặc biệt trong môi trường lao động sản xuất.

Viêm mũi dị ứng nhẹ: khi không ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống

Viêm mũi dị ứng trung bình – nặng: ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống

Viêm mũi dị ứng gián đoạn: khi triệu chứng kéo dài < 4 ngày/ tuần hoặc < 4 tuần liên tiếp,

Viêm mũi dị ứng dai dẳng:  khi triệu chứng kéo dài hơn 4 ngày trong tuần và hơn 4 tuần liên tiếp.
Ảnh hưởng của bệnh tới cuộc sống



Viêm mũi dị ứng ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng cuộc sống
 

Viêm mũi dị ứng cần phải điều trị tối ưu do:

Tần suất mắc bệnh cao
Ảnh hưởng chất lượng cuộc sống
Nhiều bệnh đồng mắc
Chi phí kinh tế xã hội cao
Viêm mũi dị ứng thường kiểm soát kém.

Những biến chứng có thể gặp của viêm mũi di 

Viêm xoang cấp tính hoặc mãn tính
Viêm tai giữa.
Rối loạn giấc ngủ hoặc ngưng thở
Vấn đề về răng: gây ra bởi hơi thở quá mức qua miệng
Bất thường vòm miệng
Rối loạn chức năng ống Eustachian

Phương pháp điều trị

Mục tiêu của điều trị là làm thuyên giảm triệu chứng và cách tốt nhất là tránh tiếp xúc với dị nguyên (các tác nhân gây ra dị ứng).
Có 3 phương thức căn bản để điều trị viêm mũi dị ứng:

1. Tránh các tác nhân gây kích thích và kiểm soát môi trường sống.

Phấn hoa và nấm mốc: Với những người dị ứng với phấn cỏ, bệnh sẽ xuất hiện vào đầu mùa hè, với các trường hợp nhạy cảm với phấn hoa, bệnh sẽ xuất hiện vào mùa xuân, nhiều người bệnh có thể diễn biến quanh năm và nặng lên vào một mùa cao điểm.
Chất gây dị ứng trong nhà: bụi, bọ ve,…
Dị ứng với lông vật nuôi nên tránh hoàn toàn là lựa chọn tốt nhất..
Chất gây dị ứng nghề nghiệp: Sử dụng mặt nạ hoặc khẩu trang là cần thiết.
Tiếp xúc với khói, nước hoa, thay đổi nhanh chóng về nhiệt độ và ô nhiễm môi trường có thể gây nên không đặc hiệu ở bệnh nhân viêm mũi dị ứng.
Tránh stress, tránh các chất kích thích và giảm sử dụng thuốc aspirin.
Cẩn thận khi thời tiết thay đổi, điều tiết độ ẩm và độ ấm để phòng ngừa viêm đường hô hấp.
Giữ vệ sinh mũi, thường xuyên dùng nước ấm hoặc nước muối sinh lý để rửa mũi, tránh hít khói thuốc lá.
 
2. Sử dụng thuốc:

Tuy nhiên trong thực tế, đa số bệnh nhân không thể kiểm soát được các tác nhân gây dị ứng, vì vậy sử dụng thuốc thường là phương pháp được lựa chọn nhiều nhất.

Các thuốc được chỉ định:
Thuốc kháng histamine: là những thuốc ức chế việc giải phóng hoặc tổng hợp các chất hóa học trung gian gây phản ứng dị ứng
Thuốc thông mũi: dạng nhỏ, xịt,
Thuốc corticorid: dùng cho đợt cấp và nghiêm trọng
Sử dụng các bài thuốc, vị thuốc đông y như " thương nhỉ tử tán ", " Tân di tị uyên"....

Bài thuốc "Thương nhỉ tử tán"  có hiệu quả cao trong điều trị viêm mũi dị ứng

3. Liệu pháp miễn dịch
 

 Khi 2 biện pháp trên thất bại thì người ta mới xem xét đến phương pháp thứ 3 là thay đổi miễn dịch (miễn dịch liệu pháp - immunotherapy).
Đây là phương pháp cho chủ thể dị ứng hấp thụ với liều tăng dần dị nguyên nhằm đạt được giảm mẫn cảm, tức là giảm các triệu chứng khi phơi nhiễm tự nhiên trở lại với chính dị nguyên đó. Liệu pháp miễn dịch là phương pháp duy nhất điều trị tận gốc căn nguyên gây dị ứng.
Ngoài ra, mặc dù viêm mũi dị ứng thường được điều trị nội khoa, nhưng trong một số trường hợp người ta cần đến phẫu thuật. Đó là khi cần giải quyết bệnh tích ở những bệnh nhân viêm mũi dị ứng tiến triển tạo nhiều polyp (thường gọi là thịt dư), hoặc niêm mạc cuốn mũi thoái hoá quá mức gây nghẹt mũi nhiều không thể phục hồi dù đã uống thuốc tích cực

Hệ thống phân phối

Tỉnh/thành phố :
Quận/huyện :
STT Nhà thuốc Địa chỉ Điện thoại
1 CN Công ty cổ phần Dược TW Mediplantex 25 Đặng Thị Nho - Phường Ngô Quyền - TP. Bắc Giang 0240.3856.777
2 Công ty CP Dược Bắc Kạn Tổ 9B, Phường Đức Xuân, Thị xã Bắc Kạn, Tỉnh Bắc Kạn 02813.873.278
3 Nhà Thuốc Dũng Liên Tổ 3 Phường Nguyễn Thị Minh Khai, Thị xã Bắc Kạn, Bắc Kạn 0979.985.129
4 Nhà Thuốc Minh Tân Tổ 5 Phường Nguyễn Thị Minh Khai, Thị xã Bắc Kạn, Bắc Kạn

viêm xoang mũi, thuốc trị viêm xoang, bệnh viêm xoang, điều trị viêm xoang, viêm mũi dị ứng , chữa viêm xoang

bệnh viêm xoang

điều trị viêm xoang

viêm xoang

bệnh viêm xoang là gì

tại sao bạn bị viêm xoang

điều trị viêm xoang không dùng thuốc

điều trị viêm xoang dùng thuốc